Thursday, September 24, 2020

Hiểu Về Nền Tảng Tài Chính Của Doanh Nghiệp

Sở hữu cổ phiếu cũng đồng nghĩa với việc sở hữu một phần của công ty và cùng nhau chia sẻ lợi...
More

    Bài viết mới nhất

    Những cặp tiền tệ tốt nhất trong Forex để giao dịch

    Kể tên một thị trường không bao giờ đóng cửa trong tuần làm việc, có khối lượng giao dịch lớn nhất thế...

    Sàn chứng khoán ảo: Công cụ hữu ích cho người mới bắt đầu

    Có lẽ lý do lớn nhất giữ chân chúng ta lại khỏi quyết định tham giao vào thị trường chứng khoán có...

    Tất cả những gì bạn nên biết về hệ thống đánh giá tín dụng cá nhân

    Hãy tìm hiểu những thông tin gì được thể hiện trong bản báo cáo tín dụng cá nhân, điểm số tín dụng...

    5 Quan Niệm Sai Lầm về Tiền Bạc mà Bạn Không Cần Làm Theo

    Quản lý tiền bạc của bản thân đôi khi sẽ khiến bạn cảm thấy như đứng giữa ngã năm đường vậy, phân vân nên...

    Trái phiếu và lãi suất hiện hành

    - Advertisement -
    - Advertisement -

    Bài viết này sẽ chỉ cho các bạn điều gì sẽ xảy ra với giá của trái phiếu nếu lãi suất Ngân hàng hiện tại là cao hơn hoặc thấp hơn so với lãi suất của trái phiếu.

    Trái phiếu rất nhạy cảm với sự thay đổi của lãi suất. Nếu như bạn dự định mua bán trái phiếu trên thị trường thứ cấp, bạn cần phải theo dõi sự thay đổi của lãi suất thường xuyên. Điều này là bởi vì lãi suất trên thị trường là nhân tố quyết định và ảnh hưởng lớn nhất đến giá của trái phiếu. Để trở thành một nhà đầu tư thông minh, bạn cần phải hiểu về mối liên hệ giữa lãi suất ngân hàng đối với trái phiếu và sự ảnh hưởng của nó tới giá của trái phiếu mới phát hành hay trái phiếu đang được giao dịch trên thị trường thứ cấp. 

    Lãi suất hiện hành và giá trị thị trường của trái phiếu

    Khi trái phiếu được phát hành, nó được đi kèm với một mức lãi suất cố định gọi là lãi suất coupon được cố định cho đến khi trái phiếu đáo hạn. Đây là trong trường hợp của trái phiếu chi trả lãi suất cố định. Lãi suất này được tính dựa trên lãi suất thị trường hiện tại và sự nhận định về rủi ro của thị trường đối với trái phiếu từ tổ chức phát hành đó. Khi bạn bán lại trái phiếu đó trên thị trường thứ cấp trước khi nó đáo hạn, giá trị của trái phiếu, không phải là lãi suất của trái phiếu, sẽ bị ảnh hưởng bởi lãi suất thị trường tại thời điểm đó cũng như thời gian còn lại cho đến khi trái phiếu đó đáo hạn. 

    Lãi suất của trái phiếu có mối quan hệ chặt chẽ với lãi suất hiện hành của thị trường và rủi ro của tổ chức phát hành

    Khi nào thì rủi ro về lãi suất sẽ xuất hiện

    Rủi ro lãi suất là rủi ro mà sự thay đổi của lãi suất trên thị trường sẽ ảnh hưởng đến giá của trái phiếu. Khi mà lãi suất hiện tại của thị trường là cao hơn so với lãi suất của trái phiếu, trái phiếu đó thường được chào bán với giá dưới mệnh giá ghi trên trái phiếu (Face Value). Ngược lại khi mà lãi suất trên thị trường là thấp hơn so với lãi suất trái phiếu, trái phiếu đó có thể bán ở mức giá cao hơn mệnh giá của nó. 

    Ví dụ cụ thể

    Ví dụ bạn đang sở hữu 100 triệu đồng trái phiếu X với thời hạn là 10 năm và với mức lãi suất cố định là 5% một năm. Nếu như lãi suất trên thị trường thay đổi và tăng lên, các trái phiếu mới được phát hành có thể được chào bán với lãi suất cao hơn vào khoảng 6%. Điều này có nghĩa là các nhà đầu tư có thể nhận được lợi nhuận cao hơn nếu đầu tư vào trái phiếu mới phát hành này thay vì mua lại trái phiếu của bạn. Điều này làm giảm giá trị của các trái phiếu cũ đã phát hành trước đó, khiến bạn phải chào bán nó dưới mệnh giá của trái phiếu trên thị trường thứ cấp. 

    Nếu như lãi suất hiện hành giảm đi, và lãi suất của trái phiếu mới phát hành là chỉ có 4% một năm, trái phiếu của bạn sẽ trở nên có giá trị hơn, bởi vậy các nhà đầu tư có thể kiếm được nhiều lợi nhuận hơn nếu mua trái phiếu của bạn thay vì mua trái phiếu mới phát hành. Họ có thể sẵn sàng trả mức giá cao hơn giá trị 100 triệu đồng bạn phải bỏ ra ban đầu để sở hữu trái phiếu đó.

    Thị trường giá lên và thị trường giá xuống (Bulls vs Bears)

    Thị trường giá xuống

    Các nhà đầu tư có những tên gọi riêng cho thị trường tại các trạng thái khác nhau. Khi mà lãi suất hiện hành tăng lên và giá của trái phiếu giảm (giảm bằng hoặc lớn hơn 20 phần trăm) hoặc được dự đoán sẽ giảm liên tục trong một thời gian dài, các nhà đầu tư gọi đó là thị trường giá xuống (a bear market). Trong một thị trường mà giá đang trên đà giảm, những người giao dịch trái phiếu có xu hướng bán hết các trái phiếu họ đang nắm giữ để tránh thua lỗ thêm nữa.

    Thị trường giá lên

    Trong một thị trường giá lên (a bull market), các nhà đầu tư sẽ mua trái phiếu để tận dụng lợi thế của việc giảm lãi suất hiện hành và sự tăng giá của trái phiếu trên thị trường thứ cấp. Họ thường cố gắng mua thấp bán cao trong một thị trường giá lên.

    Thị trường hỗn hợp

    Có một điều quan trọng cần lưu ý đó là cổ phiếu và trái phiếu có thể trải qua diễn biến thị trường ngược chiều với nhau. Có một sự thật là đôi khi khi mà thị trường cổ phiếu trải qua giai đoạn giảm, thị trường trái phiếu có thể đang trải qua xu hướng tăng giá và ngược lại. 

    Lợi tức của trái phiếu và chiến lược giá thị trường (Bond Yield vs Market Pricing)

    Số tiền lãi mà trái phiếu đem lại qua thời gian được gọi là lợi tức của trái phiếu (bond yield). Lợi tức của trái phiếu được tính bằng cách lấy lãi suất trái phiếu nhận được hàng năm (coupon) chia cho giá thị trường của trái phiếu đó.

    Khi lãi suất hiện hành giảm, giá của trái phiếu tăng và lợi tức của nó sẽ giảm để phù hợp với lãi suất hiện tại.

    Lợi tức và giá: mối tương quan ngược chiều

    Có một mối tương quan ngược chiều giữa lợi tức của trái phiếu và giá của nó. Khi mà lãi suất hiện hành tăng lên, giá của trái phiếu sẽ giảm (nó được bán với mức giá thấp hơn so với mệnh giá) và lợi tức của nó sẽ tăng lên để phù hợp với điều kiện của thị trường ở thời điểm đó. Lợi tức của người mua sẽ cao hơn so với mức lợi tức mà người bán nhận được trước đó bởi vì người mua trả giá thấp hơn so với mệnh giá của trái phiếu, nhưng lại vẫn nhận được mức lợi nhuận được tính theo mệnh giá của trái phiếu. 

    Ví dụ, giả sử lãi suất hiện hành trên thị trường tăng từ 5% lên 6.5%, điều này có nghĩa là giá của trái phiếu đang giảm. Lúc này bạn có thể mua trái phiếu 10,000 trái phiếu với mệnh giá 10,000đ, lãi suất 5% một năm (5 triệu đồng tiền lãi nhận được một năm)  với giá phải trả chỉ 77 triệu đồng (người bán chấp nhận bán lại trái phiếu với mức giá chiết khấu 7,700đ 1 trái phiếu); lúc này lợi tức trái phiếu của bạn sẽ phù hợp với mức lãi suất hiện hành là (5/77 x 100 = 6.5%). Điều ngược lại cũng đúng khi mà lãi suất hiện hành giảm xuống. 

    Lợi tức trái phiếu và rủi ro của nhà phát hành: thêm một mối quan hệ ngược chiều khác

    Lợi tức của trái phiếu và mức độ rủi ro của tổ chức phát hành cũng có một mối quan hệ ngược chiều với nhau. Mức độ rủi ro của tổ chức phát hành càng cao thì rủi ro mà tổ chức phát hành tuyên bố phá sản trên khoản tiền phải trả lãi và gốc cho trái chủ càng lớn (không còn khả năng thanh toán hoặc thanh toán chậm). Chính vì lý do này mà các nhà đầu tư sẽ đòi hỏi mức lợi nhuận nhận được lớn hơn để có thể chấp nhận được mức rủi ro đó. 

    Chính vì vậy, một trái phiếu mà được phát hành bởi các tổ chức có mức độ rủi ro cao sẽ thường chào bán trái phiếu với lợi tức cao hơn nhiều so với trái phiếu của các tổ chức mà họ có mức độ rủi ro thấp hơn. 

    Thời hạn của trái phiếu và lãi suất hiện hành

    Sự thay đổi của lãi suất hiện hành sẽ có những ảnh hưởng khác nhau đến các trái phiếu với kỳ hạn khác nhau. Giá của trái phiếu thay đổi bởi vì lãi suất hiện hành thay đổi, và do đó để lợi tức của trái phiếu đã phát hành trước đó cũng thay đổi cho phù hợp với các trái phiếu mới phát hành. Trái phiếu thường được chào bán với mức giá cao hơn mệnh giá trong môi trường lãi suất giảm và ngược lại, và khi đáo hạn người mua trái phiếu được bán với mức giá chiết khấu sẽ nhận được giá trị lớn hơn vốn bỏ ra và ngược lại. 

    Sự khác biệt giữa giá mua và giá trị nhận lại khi trái phiếu đáo hạn chính là một thành phần tạo nên lợi tức của trái phiếu. Trái phiếu nào có thời gian đến ngày đáo hạn càng dài thì sự khác biệt giữa giá mua và giá trị nhận lại khi trái phiếu đáo hạn càng lớn. Hãy cùng nhìn vào ví dụ sau:

    Trái phiếu được bán với mức giá thị trường cao hơn mệnh giá của nó khi mà lãi suất hiện hành giảm đi và ngược lại nó phải bán với mức giá chiết khấu nếu lãi suất hiện hành tăng lên

    Ví dụ

    Nếu một trái phiếu với mức lãi suất trái phiếu là 5% và có thời hạn là 10 năm được bán trên thị trường thứ cấp hôm nay trong khi cũng là một trái phiếu với thời hạn là 10 năm mới được phát hành với lãi suất là 6%, thì trái phiếu mà có lãi suất là 5% sẽ bán với mức giá là 925,600đ (mệnh giá của nó là 1,000,000đ). Lúc này mức lãi nhận được từ trái phiếu cũ là 50,000đ (tương ứng với 5.4% của mức giá bán ra là 925,600đ) cộng với số tiền tăng thêm mà người mua nhận được khi trái phiếu đáo hạn là 74,400đ (1,000,000đ – 925,600đ = 74,400đ) sẽ tạo ra mức lợi tức đến khi đáo hạn cho trái phiếu đó là 6%. 

    Thay đổi ví dụ một chút. Điều gì sẽ xảy ra nếu trái phiếu đó có thời gian là 20 năm chứ không phải là 10 năm? Lúc này nó có thể sẽ chỉ có thể bán được ở mức giá là 884,400đ để có thể tạo ra mức lợi tức cho đến khi đáo hạn của trái phiếu đối với người mua mới là 6% (sẽ chẳng ai mua trái phiếu của bạn nếu bạn không bán ở mức giá mà ít nhận họ sẽ nhận được mức lợi tức đến khi đáo hạn là bằng với lãi suất hiện hành). 

    Kết luận lại là khi mà lãi suất hiện hành tăng lên thì giá của trái phiếu có thời gian đến khi đáo hạn càng lâu thì giá của nó trên thị trường thứ cấp sẽ càng giảm và ngược lại. 

    Điều này cũng có nghĩa là khi mà lãi suất hiện hành giảm và giá của trái phiếu tăng lên, thì trái phiếu có thời gian đến khi đáo hạn càng dài thì sẽ bán được ở mức giá cao hơn trái phiếu có thời gian đến khi đáo hạn là ngắn. 

    Thời gian đáo hạn bình quân (Duration); Lãi suất và thời hạn của trái phiếu

    Thời gian đáo hạn bình quân của trái phiếu (Duration) là một trong những khái niệm quan trọng và phức tạp bậc nhất được dùng để dự đoán mức thay đổi giá của trái phiếu. 

    Thời gian đáo hạn bình quân là một chỉ số đo lường mức độ rủi ro lãi suất của trái phiếu. Nó được tính từ mức trung bình trọng số của lãi suất trái phiếu, mệnh giá trái phiếu, và thời gian còn lại cho đến kỳ hạn tiếp theo mà tiền lãi sẽ được chi trả. Nó được thể hiện bằng đơn vị tính theo năm tính từ ngày mua trái phiếu. Khi giá trị của một trái phiếu thay đổi thì thời gian đáo hạn bình quân cũng sẽ thay đổi. 

    Khi lãi suất hiện hành thanh đổi, giá của trái phiếu cũng sẽ thay đổi bởi một lượng tương ứng liên quan đến thời gian đáo hạn bình quân của trái phiếu đó. 

    Thời gian đáo hạn bình quân ảnh hưởng đến giá trái phiếu như thế nào

    Khi lãi suất thay đổi thì giá của một trái phiếu cũng sẽ thay đổi theo bởi một giá trị tương ứng liên quan đến thời gian đáo hạn bình quân của nó. Ví dụ, nếu một trái phiếu có thời gian đáo hạn bình quân  là 5 năm và hiện tại lãi suất hiện hành đã giảm đi 1%, bạn có thể kỳ vọng rằng mức giá của trái phiếu đó trên thị trường thứ cấp có thể tăng lên theo một con số xấp xỉ là 5%. 

    Do đó nếu bạn kỳ vọng lãi suất hiện hành sẽ tăng, bạn có thể muốn đầu tư vào trái phiếu có thời gian đáo hạn bình quân thấp hơn. Thời gian đáo hạn bình quân thấp thường cho thấy mức biến động giá là thấp hoặc có thể hiểu là rủi ro về giá thấp hơn. 

    Nhìn chung, trái phiếu với kỳ hạn càng ngắn thì thời gian đáo hạn bình quân của trái phiếu đó càng thấp. Trái phiếu có lợi tức cao hơn cũng thường có thời gian đáo hạn bình quân thấp. Trái phiếu zero-coupon có thời gian đáo hạn bình quân chính bằng quãng thời gian còn lại cho đến khi trái phiếu đó đáo hạn. 

    Lời kết

    Lãi suất hiện hành là một trong những yếu tố chính quyết định giá của trái phiếu trên thị trường thứ cấp. Lãi suất giảm nghĩa là giá của trái phiếu đó sẽ tăng lên và ngược lại. Các nhà đầu tư thông minh sẽ nghiên cứu và giao dịch mua bán trái phiếu dựa trên sự tham khảo về lãi suất hiện hành, lãi suất của trái phiếu, và thời hạn của nó. Để đầu tư một cách thông minh, bạn cần nắm được mối quan hệ giữa lợi tức của trái phiếu, thời hạn của nó và thời gian đáo hạn bình quân với lãi suất hiện hành. 

    - Advertisement -

    Latest Posts

    Những cặp tiền tệ tốt nhất trong Forex để giao dịch

    Kể tên một thị trường không bao giờ đóng cửa trong tuần làm việc, có khối lượng giao dịch lớn nhất thế...

    Sàn chứng khoán ảo: Công cụ hữu ích cho người mới bắt đầu

    Có lẽ lý do lớn nhất giữ chân chúng ta lại khỏi quyết định tham giao vào thị trường chứng khoán có...

    Tất cả những gì bạn nên biết về hệ thống đánh giá tín dụng cá nhân

    Hãy tìm hiểu những thông tin gì được thể hiện trong bản báo cáo tín dụng cá nhân, điểm số tín dụng...

    5 Quan Niệm Sai Lầm về Tiền Bạc mà Bạn Không Cần Làm Theo

    Quản lý tiền bạc của bản thân đôi khi sẽ khiến bạn cảm thấy như đứng giữa ngã năm đường vậy, phân vân nên...

    Stay in touch

    To be updated with all the latest news, offers and special announcements.